Ile kosztują dętki i dlaczego ich ceny są tak wysokie?

Autor: Adam Dziuba

Widząc cenę dętki rolniczej lub przemysłowej wynoszącą 500–1000 zł, wiele osób zadaje sobie pytanie: dlaczego to kosztuje aż tyle? Odpowiedź nie sprowadza się wyłącznie do ilości gumy. Na cenę dętki wpływa siedem głównych czynników: surowce, robocizna, zawór, energia, transport, kontrola jakości oraz standardy produkcji.

Zanim jednak przejdziemy do konkretów, przedstawmy w skrócie najważniejsze informacje:

• cena zależy od jakości mieszanki,
• robocizna stanowi znaczną część kosztu,
• cięższa dętka nie musi być lepsza,
• dętki europejskie są często droższe ze względu na standardy produkcji,
• tania dętka nie zawsze oznacza oszczędność.

Jeśli chcesz się dowiedzieć, dlaczego stan rzeczy jest taki, jak opisano powyżej, ten artykuł jest dla Ciebie.

P.s. Poniższy artykuł nie do końca ma zastosowanie w przypadku dętek rowerowych, co wynika pośrednio z punktu opisującego cenę małych i dużych dętek.

Co realnie wpływa na cenę dętki?

Zasadniczo największy wpływ na cenę dętki mają surowce i robocizna. Dętki wykonywane są w zasadzie z mieszanki gumowej oraz zaworu. Jeśli chodzi o mieszankę, mówimy o różnych surowcach – kauczuk (naturalny, butylowy, syntetyczny), sadza i inne materiały sypkie, oleje, itp. W związku z czym bardzo duży wpływ na cenę mieszanki gumowej ma cena poszczególnych jej składników, a ta może się zmieniać bardzo mocno i czasami bardzo dynamicznie. Poza tym przy produkcji dętki potrzebne jest w dalszym ciągu bardzo dużo pracy ludzkiej na każdym etapie produkcji, w związku z czym robocizna ma również tak duży udział w koszcie wytworzenia.

Wielu z was miało na pewno przyjemność piec ciasto – sernik, drożdżowe, bezę, itp. Zwykle ciasto zamyka się w około 10 składnikach i tutaj sytuacja z cenami jest podobna. Pamiętacie zapewne momenty, kiedy masło w sklepach kosztowało ponad 10 zł, czyli 2-3 razy więcej, niż obecnie. Wyobraźcie sobie, że dętka potrafi mieć nawet 30 składników, czyli w przeciwieństwie do prostego ciasta, bardzo dużo. Zachwiania cenowe dla niektórych surowców mogą mieć znaczący wpływ na ostateczną cenę mieszanki gumowej. Kauczuk naturalny pozyskiwany z drzew kauczukowych jest np. zależny od pogody i katastrof naturalnych. Z kolei butyl wytwarzany jest praktycznie w całości z ropy, tej samej, z której wytwarza się paliwo samochodowe. Jakiekolwiek wahania, czy spekulacje mogą znacząco zmienić finalny koszt produktu.

Oczywiście przy produkcji na skalę przemysłową musimy dodatkowo uwzględnić kilka ważnych czynników.

Czas dostawy

Duże ilości surowców trzeba zamawiać z wyprzedzeniem, w związku z czym cena kontraktowana jest na długi okres, co może być dobre (gdy cena jest niska), lub złe (gdy jest wysoka).

Pochodzenie surowców

Kauczuk naturalny pochodzi z drzew kauczukowych, które można hodować jedynie w kilku krajach na świecie. W przypadku złej pogody cena kauczuku potrafi wystrzelić w górę. Ropa i oleje również pochodzą jedynie z kilku krajów na świecie i jakiekolwiek wahania w tym względzie wpływają na cenę.

Polityka

Cła i sankcje skutecznie wpływają na ceny i warunki zakupu. Co ciekawe wiele krajów w Azji ma dostęp do surowców z krajów objętych sankcjami, a do których firmy Europejskie nie mają dostępu (sic!).

Dlaczego dętki z Azji są często tańsze, niż dętki produkowane w Europie?

Przewrotnie pytanie mogłoby brzmieć Dlaczego dętki z Azji nie są tańsze, niż dętki produkowane w Europie? (bo nie wszystkie są). Odpowiedź na to brzmi, że dętki można wyprodukować tanio, drogo, lub w rozsądnej cenie i niekoniecznie musi to zależeć od tego, gdzie są one produkowane. Do mieszanki na dętki możemy wrzucić cokolwiek: asfalt, sadzę z dużą ilością zanieczyszczeń, niskiej jakości oleje, pominąć środki przeciwstarzeniowe i też otrzymamy dętkę, tylko że tanią i słabej jakości. Jednak równie dobrze możemy postawić wysokie wymagania co do kauczuku, sadzy, zadbać o zapach mieszanki, dodać środki przeciwstarzeniowe i dętka będzie droższa. Tak samo na poprzednim przykładzie możemy zrobić ciasto drożdżowe na margarynie lub maśle, dodać do niego truskawki lub nie, a efekt będzie inny.

Ok, ale załóżmy, że mamy taką samą dętkę produkowaną z podobnych surowców, wyprodukowaną w Europie i Azji. Jak w takim wypadku będzie wyglądała cena i co ma na nią wpływ. Tutaj ponownie mamy kilka czynników.

Surowce

Surowce można kupić taniej lub drożej i ponownie kłania się tu polityka. Trzeba pamiętać, że kraje azjatyckie mogą mieć dostęp do surowców z krajów objętych sankcjami, z którymi Europa oficjalnie nie handluje (na myśl przychodzi szczególnie jeden kraj), a jeśli kraj objęty sankcjami nie może handlować z Europą, to na innych kontynentach sprzedaje surowce prawdopodobnie bardzo tanio. Jednocześnie trzeba pamiętać, że dętki produkowane z surowców z tego kraju i tak trafiają do Europy (taka ironia).

Robocizna

Po surowcach drugi największy składnik ceny. Tutaj wszyscy wiemy, że w Chinach, czy Wietnamie można produkować naprawdę tanio, podczas gdy w Europie zarobki nie są tak niskie. Nota bene wiele rozwiniętych krajów azjatyckich ma zakłady w krajach, gdzie siła robocza jest tania (Wietnam, Tajlandia, Malezja, Kambodża).

Transport

Ceny transportu w łańcuchu dostaw są bardzo zmienne i stanowią ostatecznie często nawet niemal 20% ceny produktu (choć zwykle jest to mniej, niż 10%). I tutaj uwaga – wbrew pozorom import kontenera z Chin nie musi być droższy, niż transport wewnątrz Europy.

Koszty stałe

Dokładniej mamy na myśli badania i rozwój, technologię, administrację, prąd, gaz. Jeśli chodzi o dwa ostatnie, to za prąd i gaz również można zapłacić dużo lub mało w zależności od tego, gdzie je kupujemy i tutaj również kraje azjatyckie mogą mieć przewagę w stosunku do Europy kupując prąd i gaz z krajów z którymi Europa nie może handlować ze względu na sankcje.

Ochrona środowiska i BHP

Tutaj sytuacja jest różna, bo o ile w Europie bezpieczeństwo pracy i to, że np. ścieki wylewamy do kanalizacji to standard, o tyle w Azji niekoniecznie. Żeby obniżyć koszty, problem środowiska często przenoszony jest do krajów, które nie ponoszą tego kosztu w formie pieniędzy, a jedynie w formie tego, w jakim stanie dany kraj będzie po latach zanieczyszczeń przemysłowych. Innym problemem jest zachowanie bezpieczeństwa pracy – w wielu krajach Azji wypadki przy pracy są niestety normą, a nie rzadkością.

Poniżej znajduje się skrócona lista wybranych czynników mających wpływ na cenę dętki.

Tutaj oczywiście uwaga – tabela ilustruje, jak duży udział w koszcie wyrobu mają poszczególne składniki, przy czym w produkcji nie możemy się pozbyć żadnego z nich. I tak np. transport może mieć okresowo bardzo duży wpływ na cenę, bo w przeszłości miewaliśmy okresy, gdzie koszt transportu kontenera przekraczał do niektórych destynacji 10.000 USD.

Więc dlaczego w końcu dętki są takie drogie?

Producenci stawiający na wysoką jakość ponoszą wyższe koszty związane z kontrolą jakości, badaniami laboratoryjnymi, bezpieczeństwem pracy oraz ochroną środowiska. W przypadku firmy Kabat oznacza to między innymi:

• Jakość surowców – każdy surowiec jest weryfikowany podczas przyjęcia w laboratorium
• Jakość wyrobu gotowego – ponownie przeprowadzamy kontrole partii w laboratorium, a dalej każda dętka przechodzi kontrolę jakości
• Godziwe wynagrodzenie – zatrudniamy ludzi na umowę o pracę, płacimy za nadgodziny, oferujemy dofinansowanie do posiłków w stołówce zakładowej
• Bezpieczeństwo pracy – zespół BHP czuwa nad bezpieczeństwem, maszyny są zabezpieczone, ciągi komunikacyjne bezpieczne, wykonujemy przeglądy, naprawy, kalibracje czujników, itp.
• Środowisko – składujemy i przetwarzamy ponownie odpady, nie zanieczyszczamy wód gruntowych
• Społeczeństwo, szczególnie społeczność lokalna – nie jesteśmy w stanie opisać wszystkich akcji społecznych, w których bierzemy udział, a jest ich przynajmniej kilka w miesiącu

Mam nadzieję, że całość tworzy obraz firmy oraz produktu, którym można zaufać. Dętka Kabat nie jest przypadkowym wyrobem z Azji, który został wykonany poniżej standardów, które wyznajemy w firmie Kabat. To właśnie ma wpływ na cenę, która może wydawać się wysoka, ale wynika nie z przerośniętej marży, ale z zachowania standardów i jakości.

Nie demonizując produktów azjatyckich, nie wszystkie wyroby z Azji są niskiej jakości. Istnieją produkty w Azji, które mają wysoką jakość, są wykonane z dbałością o ludzi, standardy i środowisko. Z tych firm pochodzą produkty, z którymi konkuruje dętka Kabat i musimy uznać jakość oraz dobrą opinię użytkowników o tych produktach. Mimo wszystko wierzymy, że dętka Kabat ma kilka pozytywnych cech, których brakuje produktom zagranicznym, m.in. bardzo szeroki zakres temperatury pracy, wytrzymałość mechaniczna, bardzo powolne starzenie (brak spękań po wielu latach użytkowania). To oraz wyżej opisany sposób wytwarzania produktów i filozofia firmy są powodem tego, dlaczego za dętkę Kabat płacimy czasami więcej, niż za większość produktów z Azji. Czyli cena nie jest wyssana z palca, ale wynika z realnie poczynionych nakładów na zapewnienie jakości produktu i wysokich standardów produkcji.

Dlaczego duże dętki są proporcjonalnie tańsze, niż małe?

Skoro wiemy już, z czego wynika cena dętki w tym oraz kolejnym punkcie możemy wyjaśnić sobie kilka rzeczy oraz obalić kilka mitów, które funkcjonują w powszechnej opinii.

Zacznijmy od tego, że dętki duże zwykle są tańsze od małych. Wynika to jedynie z faktu, że duża dętka ma wysoki udział materiału (surowców, mieszanki) w stosunku do robocizny. W małej dętce jest zwykle odwrotnie – udział robocizny w koszcie dętki jest wyższy, niż materiału. I tutaj znów mamy różnice między Europą, a Azją. Jeśli w niektórych krajach Azji robocizna jest tania, to za małą dętkę zapłacimy mniej, niż za taką samą dętkę wyprodukowaną w Europie. I odwrotnie wysoki koszt robocizny w Europie możemy dla dużych dętek skompensować kosztem zoptymalizowanej mieszanki – w dużych dętkach udział robocizny w koszcie dętki jest niższy, niż udział materiału.

Czyli podsumowując:

• Małe dętki są zasadniczo droższe licząc PLN / kg
• Duże dętki są tańsze licząc PLN/ kg
• Jeśli małe i duże dętki kosztują tyle samo za kg, to ktoś uśrednia cenę

Jeszcze dalej wchodząc w szczegóły, nigdy nie będzie tak, że dętki o podobnej wadze będą kosztowały tyle samo, bo ma na to wpływ kilka czynników, chociażby zastosowany zawór (tutaj różnica może sięgać nawet kilku dolarów). Poza tym popularniejsze dętki sprzedawane są zwykle taniej, niż mniej popularne, m.in. ze względu na większą konkurencję w danym rozmiarze – czasem też producent kompensuje sobie niższą marżę wyższą sprzedażą. I tutaj uwaga – przeważnie nie jest tak, że podwyższana jest cena mało popularnej dętki, tylko raczej obniżana jest cena popularnej dętki. Innymi słowy producent wystawia cennik po cenach, które chciałby osiągnąć, ale musi obniżyć cenę popularnych dętek i ostatecznie zarabia mniej, niż by chciał. Należy pamiętać, że zysk przedsiębiorcy, to nie jest jego pazerność, tylko jego wypłata – przedsiębiorcy zostaje w kieszeni to, co może zarobić, a czasy, w których było łatwo i fajnie, tak jakby się skończyły.

Czy cięższa dętka nie powinna być tańsza od lżejszej?

Cięższa dętka nie oznacza wyższej jakości. Mało tego, przeważnie lekka dętka ma wyższą jakość od ciężkiej. Jest tak dlatego, że tania mieszanka gumowa zawiera zwykle ciężkie składniki, jak asfalt, zanieczyszczoną sadzę (im wyższa klasa sadzy, tym niższy ciężar właściwy). Niestety u użytkowników często panuje przekonanie, że cięższa dętka oznacza wyższą jakość. Jako, że duże dętki ważą często ponad 20 kg, to różnica w wadze jest bardzo wyczuwalna i tak np. tania dętka napełniona niskiej jakości wypełniaczami może ważyć 25 kg, gdzie dętka wysokiej jakości 20 kg. W związku z tym, przekonanie, że za to, co płacę, dostaję więcej, nie ma tutaj zupełnie racji bytu.

Jest oczywiście od tego odstępstwo, gdy produkujemy dętki pogrubione (patrz np. dętki Premium dostępne w ofercie Kabat). Wtedy cięższa dętka jest lepsza od lżejszej, ale porównujemy tutaj asortyment w ramach tego samego producenta, gdzie mamy dętkę standardową i pogrubioną. Porównywanie wag dętek pomiędzy różnymi producentami zasadniczo nie ma sensu.

To trochę tak samo jak w przypadku lodów, z tym, że tutaj akurat cięższe lody mają wyższą jakość. Z ich składem jest podobnie, jak z mieszanką gumową. Zwykle bazą dla lodów jest albo mleko / śmietana albo woda. Ale czasami, żeby oszczędzić na droższym mleku, do lodów dodaje się więcej wody lub stosuje większe „napowietrzenie”. Za to lody wysokiej jakości mają niższe napowietrzenie oraz więcej wysokiej jakości składników, jak prawdziwa śmietanka, żółtka jaj, itp.

FAQ – najczęściej zadawane pytania